Wat maakt een samenleving veerkrachtig, en waarom volstaat veerkracht alleen niet? Fellow Julien De Wit onderzoekt de vier pijlers van maatschappelijke weerbaarheid en vertaalt ze naar concrete lessen voor België en Europa.

Een samenleving die gelooft dat ze in crisis verkeert, is dat in feite ook. Met die uitspraak opent fellow Julien De Wit zijn nieuwe inspiratiedocument over veerkracht: een begrip dat overal opduikt, maar zelden precies wordt uitgelegd. De Wit doet dat wel. Veerkracht is geen synoniem voor stabiliteit, en al zeker geen kwestie van vasthouden aan wat werkt. Het is spanningsbeheer: het vermogen om druk op te vangen, te kanaliseren en er richting aan te geven zonder de eigen samenhang te verliezen. Dat vermogen steunt op vier pijlers: een gedeeld verhaal, macht om te kiezen, veiligheid als fundament, en infrastructuur die generaties overspant.

Maar veerkracht alleen volstaat niet. Een samenleving die enkel volhoudt zonder zichzelf te heroverwegen, verhardt. De structuren die ooit redding brachten, worden dan de obstakels van morgen. Daarom pleit De Wit voor een tweede vaardigheid: innovatie. Niet als technologische vooruitgang, maar als het vermogen om aannames in vraag te stellen en instellingen te vernieuwen, ook wanneer ze nog lijken te werken.

Het document trekt deze denkoefening resoluut naar de Belgische realiteit. Ons land heeft geen tekort aan capabele leiders of doordacht beleid, schrijft De Wit, wél aan het gedeelde verhaal zonder hetwelk collectieve actie onmogelijk wordt. Zeven regeringsvormingscrises sinds 2007 bewijzen dat. Tegelijk beschikt België over echte troeven: zijn ligging op het kruispunt van de Europese besluitvorming, zijn meertaligheid, zijn geïnternationaliseerde economie en zijn sterke verenigingscultuur. De vraag is of we die troeven bewust benutten, of dat het gemak van de status quo opnieuw wint van de moed om te kiezen.

Gebaseerd op zijn boek De Comeback Code, biedt dit inspiratiedocument geen blauwdruk, maar een uitnodiging tot debat. Elke paragraaf eindigt met een concrete beleidsimplicatie, van meerjarige begrotingswetgeving voor onderwijs tot een hervorming van de eigen prikkelstructuur van de overheid.
Een essay dat je aan het denken zet over crisis, weerbaarheid en verandering, en dat aanzet om zelf de knopen door te hakken.

Lees het volledige inspiratiedocument van Julien De Wit.